Mensen vragen ons vaak hoe dik dubbel glas is, en het eerlijke antwoord is: dat hangt ervan af — maar niet op een vage manier. De dikte van een isolatieruit is simpelweg de optelsom van drie dingen: de buitenruit, de spouw ertussen en de binnenruit. Zodra u die drie uit elkaar houdt, is elke aanduiding leesbaar.

In dit artikel leest u hoe u de opbouw van dubbel glas leest, wat de spouw precies doet, welke opbouw bij welke situatie hoort en waar u op moet letten als het glas in een bestaand kozijn moet.

Kernregel: de spouw isoleert, het glas niet. Dikker glas kiest u voor grootte, geluid of veiligheid — niet om beter te isoleren.

Hoe leest u 4-15-4?

Isolatieglas wordt aangeduid met drie getallen, van buiten naar binnen:

4-15-4 betekent een buitenruit van 4 mm, een spouw van 15 mm en een binnenruit van 4 mm. Bij elkaar 23 mm.

Dat werkt voor elke variant:

Aanduiding Buitenruit Spouw Binnenruit Totale dikte
4-15-4 4 mm 15 mm 4 mm 23 mm
6-15-4 6 mm 15 mm 4 mm 25 mm
33.1-15-4 6,4 mm gelaagd 15 mm 4 mm 25,4 mm
6-15-33.1 6 mm 15 mm 6,4 mm gelaagd 27,4 mm
4-12-4-12-4 (triple) 4 mm 2 × 12 mm 4 mm + 4 mm 36 mm

Een getal met een punt erin is gelaagd glas. 33.1 betekent twee lagen van 3 mm met één folie ertussen, samen ongeveer 6,4 mm. 44.2 zijn twee lagen van 4 mm met twee folies, ongeveer 8,8 mm. Dat soort ruiten kiest u waar veiligheid, inbraakwerendheid of geluidwering meespeelt — zie ook gelaagd glas: wat is het?

De spouw doet het isolatiewerk

Dit is het punt waar de meeste misverstanden zitten: glas isoleert nauwelijks. Een enkele ruit van 4 mm en een van 10 mm houden ongeveer evenveel warmte binnen. Wat wél isoleert, is de laag gas tussen de twee ruiten.

Die spouw is gevuld met een edelgas, meestal argon, dat warmte slechter geleidt dan lucht. Daaromheen zit een afstandhouder die de ruiten op afstand houdt en de spouw luchtdicht afsluit. Gaat die afdichting kapot, dan komt er vocht in de spouw en krijgt u condens tussen het glas — het bekende teken van een lekke ruit.

De breedte van de spouw bepaalt hoeveel die vulling oplevert, maar niet onbeperkt. Tot ongeveer 15 à 16 mm neemt de isolatiewaarde toe. Daarboven levert extra ruimte weinig meer op, en bij een nog bredere spouw gaat het gas circuleren: warm gas stijgt aan de binnenzijde, koelt af aan de buitenruit en zakt weer. Die beweging transporteert juist warmte naar buiten, waardoor een te brede spouw slechter presteert dan een goed gekozen smalle.

Onze isolatieruiten worden standaard met een spouw van 15 mm gemaakt. De U-waarden die u in de isolatieglas-configurator ziet — 1,0 of 1,1 voor HR++ — gelden bij een referentiespouw van 16 mm. Een smallere spouw kost een fractie aan isolatiewaarde.

Welke opbouw kiest u?

Wij voeren 241 opbouwen. Die vallen in vier groepen, en de keuze daartussen is bijna altijd de eerste beslissing:

Soort Wat het doet Wanneer
Standaard dubbel glas Twee ruiten met een spouw, zonder coating Schuur, garage, onverwarmde ruimte
HR++ Coating houdt warmte binnen, U-waarde 1,0–1,1 De normale keuze in een woning
Zonwerend Coating houdt zonnewarmte buiten Veel glas op het zuiden of westen, serre, dakraam
Triple Drie ruiten, twee spouwen Nieuwbouw en diepgaande renovatie, bij goed isolerende kozijnen

In een woning is HR++ vrijwel altijd het startpunt. Standaard dubbel glas zonder coating verkoopt u uzelf tekort: het prijsverschil is klein en het verschil in isolatie groot. Wanneer triple wél en niet loont, leest u in isolatieglas vergelijken: HR++, triple of vacuümglas.

Wanneer kiest u een dikkere ruit?

De dikte van het glas kiest u niet voor isolatie, maar om drie andere redenen.

Grootte. Hoe groter de ruit, hoe meer hij doorbuigt onder winddruk. Vanaf ongeveer twee vierkante meter wordt een buitenruit van 4 mm al snel 6 mm. Wat per maat nodig is, hangt af van de hoogte van het gebouw en de windstreek; wij rekenen dat bij twijfel voor u na.

Geluid. Twee ruiten van dezelfde dikte trillen op dezelfde toon mee en laten juist geluid door. Door ze ongelijk te maken — bijvoorbeeld 6-15-4 in plaats van 4-15-4 — verschuift die resonantie en wordt het stiller. Gelaagd glas werkt nog beter, omdat de folie de trilling dempt. Meer daarover in geluidswerend glas: wat werkt echt?

Veiligheid. Onder de 85 cm boven vloerniveau, in deuren en naast deuren is veiligheidsglas voorgeschreven. Dat kiest u met het glastype, niet met millimeters: zie veiligheidsglas onder 85 cm. In een isolatieruit zit dat veiligheidsglas meestal aan de binnenzijde, waar mensen tegenaan kunnen vallen.

Past het in uw kozijn?

Hier gaat het in de praktijk mis bij renovatie. Een kozijn dat ooit voor enkel glas van 4 mm is gemaakt, heeft een sponning die 23 mm niet aankan. U hebt dan drie opties: de sponning laten uitfrezen, een dunnere opbouw kiezen, of overstappen op vacuümglas, dat met ongeveer 8 mm wél in een oude sponning past.

Hoeveel ruimte u nodig hebt en hoe u dat meet, staat in dikker isolatieglas in een bestaand kozijn en glas opmeten.

Vergeet het gewicht niet

Dubbel glas weegt ongeveer 2,5 kg per vierkante meter per millimeter glas. Een ruit van 4-15-4 van 1 × 1,5 meter weegt dus rond de 30 kg; met twee lagen gelaagd glas loopt dat snel op naar 50 kg of meer. Dat bepaalt of u hem met z'n tweeën kunt plaatsen en of het beslag het aankan. Reken het na met de rekenhulp glasgewicht.

De afstandhouder: de rand die het verschil maakt

Tussen de twee ruiten zit een afstandhouder: een randprofiel dat de spouw op maat houdt en luchtdicht afsluit. Daar zit ook het droogmiddel in dat het laatste vocht uit de spouw haalt.

Vroeger was die afstandhouder van aluminium. Metaal geleidt warmte goed, dus langs de rand van de ruit ontstond een koudebrug — precies de plek waar u in de winter condens en soms schimmel in de kitrand ziet. Een warm-edge afstandhouder is van kunststof of roestvast staal en geleidt veel minder. De ruit isoleert daardoor niet alleen in het midden beter, maar vooral langs de randen, waar de problemen zitten.

Het scheelt niet veel in de U-waarde van het glas zelf, maar wel in de temperatuur van de glasrand — en daarmee in de kans op condens aan de binnenzijde en op schimmel in de kitrand.

Welke dikte per ruimte?

De opbouw hangt minder af van de ruimte dan van de ruit zelf, maar als vuistregel:

Situatie Gangbare opbouw Waarom
Gewone ruit in een woonkamer of slaapkamer 4-15-4 HR++ Standaard; isoleert ruim voldoende
Grote ruit of pui 6-15-4 of 6-15-33.1 HR++ Dikkere buitenruit tegen doorbuiging
Aan een drukke straat 6-15-33.1 HR++ Ongelijke ruiten plus folie dempen geluid
Onder 85 cm, in of naast een deur HR++ met gelaagde binnenruit Veiligheidsglas is daar voorgeschreven
Veel zon op het zuiden of westen Zonwerend HR++ Houdt zonnewarmte buiten
Schuur, garage, onverwarmde ruimte Standaard dubbel glas Isolatie weegt niet op tegen de meerprijs

Dit zijn richtlijnen, geen berekening. Bij grote ruiten, hoge gebouwen of bijzondere belastingen rekenen wij de dikte voor u na.

Veelgemaakte fouten

Dikker glas kiezen om beter te isoleren. Dat werkt niet: de winst zit in de spouw en de coating. Een ruit van 6-15-4 isoleert nauwelijks beter dan 4-15-4, maar kost wel meer en weegt meer.

De spouw zo breed mogelijk maken. Boven ongeveer 16 mm levert het niets meer op en gaat het gas uiteindelijk circuleren, waardoor de isolatie juist terugloopt.

Vergeten dat het glas dikker is dan wat eruit komt. Mensen meten de bestaande ruit op en bestellen dezelfde maat glas, terwijl de sponning bepaalt hoeveel dikte erin past. Meet eerst de sponning.

Veiligheidsglas aan de verkeerde kant. In een deur of onder de 85 cm hoort het gelaagde glas aan de zijde waar mensen tegenaan kunnen vallen — binnen dus, niet buiten.

Alleen naar de U-waarde van het glas kijken. De Ug-waarde gaat over het glas; wat u in huis merkt is de Uw-waarde van het complete raam, inclusief kozijn en montage. Zie de U-waarde van glas.

Checklist voor uw bestelling

  • Meet de sponning, niet alleen de bestaande ruit.
  • Kies eerst het type: HR++, zonwerend, triple of standaard.
  • Bepaal daarna of de buitenruit dikker moet (grootte, wind) of gelaagd (geluid, veiligheid).
  • Controleer of er veiligheidsglas verplicht is — onder 85 cm, in en naast deuren.
  • Reken het gewicht na als de ruit groot is.
  • Houd rekening met de levertijd van maatwerk; isolatieglas wordt per ruit gemaakt.

Conclusie

De dikte van dubbel glas is geen één getal maar een optelsom: buitenruit, spouw en binnenruit. Gangbaar dubbel glas ligt tussen 20 en 28 mm, triple-glas tussen 36 en 44 mm. Het isolatiewerk zit in de spouw en de coating, niet in de dikte van het glas — rond 15 à 16 mm spouw is het rendement het hoogst, en HR++ is in een woning vrijwel altijd het startpunt.

Een dikkere of gelaagde ruit kiest u om een andere reden: omdat de ruit groot is, omdat er geluid geweerd moet worden of omdat veiligheidsglas verplicht is. En meet voordat u bestelt de sponning op, want in een bestaand kozijn is dat meestal de beperkende factor.

Verder lezen:

In onze isolatieglas-configurator stelt u de opbouw zelf samen en ziet u direct de U-waarde, het gewicht en de prijs. Komt u er niet uit, bel ons dan even — dat rekenen we zo met u door.